Proje Özeti
Türkiye'nin üretim ortaklarından biri olduğu F-35 savaş uçağı programı kapsamında, uçağın kanat bileşenlerinin üretildiği bir fabrikada kritik bağlantı elemanlarının otomatik olarak kontrol edilmesi için yüksek çözünürlüklü bir görüntü işleme sistemi geliştirdik.
Kanat üzerinde bulunması gereken somun, vida ve perçinlerin %100 oranında kontrol edilmesi ve yalnızca varlıklarının değil, doğru pozisyonda bulunup bulunmadıklarının da doğrulanması gerekiyordu.
Havacılık sektöründe küçük bir montaj hatasının bile etkisi oldukça büyüktür. Kanat üzerinde bulunması gereken tek bir vidanın yanlış pozisyonda olması, parçanın ana montaj aşamasında fark edilmesi halinde uçağın teslimat takvimini doğrudan etkileyebilecek sonuçlar doğurabilir. Bu nedenle projedeki temel hedef, hatayı üretimin ilerleyen aşamalarında bulmak değil, üretim hattından çıkmadan önce %100 güvence altına almaktı.
Havacılık Standartları ve Tek Bir Hatanın Maliyeti
F-35 gibi yüksek hassasiyet gerektiren bir havacılık projesinde, kanat üzerinde çok sayıda farklı bağlantı elemanı bulunur. Bu elemanların:
- Doğru parçanın kullanılması,
- Eksik olmaması,
- Doğru pozisyonda bulunması,
- Doğru montaj noktasına uygulanması
kritik önem taşır. Kullanılan bağlantı elemanlarının birim maliyetlerinin yaklaşık 100–1.000 dolar seviyesinde olması da yalnızca parçanın maliyetinin değil, hatanın oluşturduğu toplam kalite maliyetinin büyüklüğünü göstermektedir.
ANAVİS Çözümü: %100 Kontrol ve Pozisyon Doğrulama
Bu kritik gereksinimler doğrultusunda, kanat parçalarının üretim hattına yüksek çözünürlüklü görüntü işleme tabanlı otomatik kontrol sistemi geliştirildi.
Sistem, kanat üzerindeki belirlenen kritik bölgeleri görüntüleyerek somun, vida ve perçinlerin varlık/yokluk durumlarını ve pozisyonlarını otomatik olarak kontrol ediyor. Önceden tanımlanan referanslarla karşılaştırma yapan görüntü işleme sistemi, bağlantı elemanının olması gereken konumda bulunup bulunmadığını milimetrik olarak doğruluyor.
Sistemin en önemli özelliği örnekleme yöntemiyle değil, %100 kontrol prensibiyle çalışmasıdır. Her kanat parçası için:
- Somun: Var mı? Doğru yerde mi?
- Vida: Var mı? Doğru yerde mi?
- Perçin: Var mı? Doğru yerde mi?
soruları otomatik olarak cevaplanır.
Sistem Nasıl Çalışıyor?
- 01 Kanat Komponent Girişi: Üretimi tamamlanan kanat paneli optik kontrol istasyonuna alınır.
- 02 Yüksek Çözünürlüklü Optik Tarama: Endüstriyel kamera kritik bağlantı bölgelerini mikron hassasiyetinde görüntüler.
- 03 Referans Eşleştirme: Görüntü işleme sistemi CAD ve tolerans referanslarıyla karşılaştırma yapar.
- 04 Bağlantı Elemanı Analizi: Somun, vida ve perçinlerin varlığı ve açısal konumu doğrulanır.
- 05 %100 Kalite Onayı: Hatalı veya eksik montaj tespit edildiğinde parçanın bir sonraki aşamaya geçişi kilitlenir.
- 06 7 Yıldır Kesintisiz Operasyon: Sistem 7 yıldır sıfır hata ile üretim sahasında çalışmaya devam etmektedir.
